Nội dung chính
Trong hai ngày 10 và 12/12/2025, Cục Cảnh sát Phòng chống tội phạm về Môi trường đã thu giữ 1.354 con rồng đất Nam Mỹ bất hợp pháp, chiếm tới 75% tổng giao dịch động vật ngoại lai bị rao bán ở Việt Nam.
Sự việc được phát hiện như thế nào?
Đây là kết quả của chiến dịch phối hợp chặt chẽ giữa Cục Cảnh sát môi trường, Cục Lâm nghiệp – Kiểm lâm và một số đơn vị chức năng khác. Trong vòng 48 giờ, họ đã kiểm tra và bắt giữ bốn hộ dân tại TP.HCM, tổng cộng 1.354 cá thể rồng đất (Iguana iguana).
Quy định pháp luật về nuôi rồng đất
Theo quy định hiện hành, để nuôi rồng đất Nam Mỹ cần có giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp, đăng ký và được cấp mã số cơ sở. Khi kiểm tra, bốn hộ dân không có mã số và không cung cấp được bất kỳ giấy tờ nào chứng minh nguồn gốc, do đó vi phạm nghiêm trọng các quy định CITES và luật bảo vệ môi trường.
Phụ lục II CITES và nguy cơ xâm hại sinh thái
Rồng đất thuộc Phụ lục II CITES, đồng thời được xem là loài ngoại lai xâm hại ở nhiều quốc gia. Bà Bùi Thị Hà, Phó Giám đốc ENV nhấn mạnh: “Nếu không kiểm soát, chúng có thể phá vỡ cân bằng sinh thái bản địa và gây thiệt hại nghiêm trọng cho hệ sinh thái địa phương.”
Thống kê buôn bán ngoại lai trong 5 năm qua
Theo ENV, từ năm 2020 đến tháng 8/2025, rồng đất Nam Mỹ là loài bò sát chiếm khoảng 75% tổng số động vật ngoại lai được rao bán. Trong giai đoạn này, đã ghi nhận 1.416 vụ việc, 4.465 vi phạm cụ thể, liên quan đến hơn 129.000 cá thể ĐVHD ngoại lai.
Kiến nghị và hướng giải quyết
ENV đã gửi thông cáo kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường:
- Quản lý chặt chẽ hoạt động nuôi nhốt và buôn bán các loài ngoại lai, ngăn ngừa nguy cơ sinh thái và sức khỏe cộng đồng.
- Hạn chế cấp phép nuôi thương mại các loài thuộc Phụ lục I CITES cho đến khi có đánh giá tác động toàn diện.
- Ban hành chỉ đạo cụ thể tới các địa phương để tăng cường kiểm soát, ngăn chặn việc thả loài ngoại lai vào môi trường tự nhiên.
- Triển khai chiến dịch thực thi pháp luật trên toàn quốc, giảm thiểu tình trạng nuôi, buôn bán trái phép.
Những biện pháp này nhằm bảo vệ đa dạng sinh học, ngăn ngừa các loài ngoại lai xâm hại và đảm bảo tuân thủ nghiêm ngặt các cam kết quốc tế của Việt Nam.
L. Quỳnh